Buradasınız
Anasayfa > KÖŞE YAZARLARI > İPTAL EDİLDİ / YAŞAR EYİCE *-

İPTAL EDİLDİ / YAŞAR EYİCE *-

Sosyal Medyada Paylaş

 

 

Valilik açıklamalarına genelde önem veriyor ve çoğu kez paylaşıyorum..

Hatta bir iki kez de Aydın’dan gelen vali beyin, kesinlikle taraf tutmadan, adam ayırmadan tüm habercileri bilgilendirmesini İzmir için olumlu bir adım olarak niteledim.

Bu satırları yazmaya başladığım an, yani 20 Nisan Salı akşamı saat 22.10’da, 7 dakika önce saat 22.03 de önemli bir basın açıklaması geldi.

Başlık şöyle idi:

‘Tüm kahvehaneleri kapatan hükümet orayı açık tutuyor çünkü…’ başlıklı haberlere ilişkin önemli açıklama!..

Kamuyu bilgilendirme, ‘Bazı internet haber sitelerinde,,,’ diye başlayınca, merak ettim…

Çünkü bu haberi atlamışım…

Araştırınca konuyu öğrendim:

Şöyle deniliyormuş, bazı sitelerde:

‘… Kahvelerin geçici olarak kapatılmasına rağmen İzmir’de özel bir enerji firmasının 21 Nisan’da köy kahvehanesinde enerji projesi için Halkın Katılımı Toplantısı yapacak olması tepki çekti…’

Neyse konuyu fazla uzatmadan gelişmeyi, valilik açıklamasından paylaşayım;

 

*- PAYLAŞIM ŞÖYLE

 

‘Bazı internet haber sitelerinde bugün “Tüm kahvehaneleri kapatan hükümet orayı açık tutuyor çünkü…” başlığıyla yayımlanan içerikle ilgili olarak aşağıdaki açıklamanın yapılmasına ihtiyaç duyulmuştur.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığımızın 24.03.2021 tarih ve 603912 sayılı yazılarıyla, İzmir ili Seferihisar ve Menderes ilçeleri, Orhanlı ve Yeniköy mahalleleri mevkisinde Küçük Menderes Enerji Petrol Jeotermal Maden Elektrik Üretim Müh. İnş. A.Ş. tarafından yapılması planlanan ‘37,5 MWe Jeotermal Enerji Santrali ve Yardımcı Kaynak (GES+RES) Tesisleri’ projesi ile ilgili olarak ÇED sürecinin başlatıldığı, yönetmeliğin 9. maddesi gereğince ÇED sürecine halkın katılımını sağlamak, halkı proje hakkında bilgilendirmek, görüş ve önerilerini almak amacıyla 21/04//2021 tarihinde saat 14.00’te yapılması planlanan ‘ÇED Sürecine Halkın Katılımı Toplantısı’ Çevre ve Şehircilik Bakanlığımızca belirlenecek ileri bir tarihte yapılmak üzere 16.04.2021 tarih ve 813697 sayılı yazı ile iptal edilmiştir.

 

Söz konusu iptal kararı 19.04.2021 tarih ve 819889 sayılı İl Çevre ve Şehircilik Müdürlüğü yazısı ile Seferihisar ve Menderes kaymakamlıklarına, ilçe merkezlerinde uygun görülen yerlerde ve Orhanlı ve Yeniköy mahallelerinde, askıda ilan, anons, internet vb. şekilde duyurulması için gönderilmiş ve 19.04.2021 tarihinde İl Çevre ve Şehircilik Müdürlüğü internet sayfasında duyurular bölümünde yayımlanmıştır.

Kamuoyuna duyurulur…’

 

*- DOĞRU HABERCİLİK

 

Bu arada bir bölge gazetemiz Haber Ekspres’te, ‘Köylüler JES’e karşı direniyor’ başlıklı yazıyı okuyarak inceledim:

Yandaş medyada olay bir satır bile yer almazken, yazı işleri ile haber servisindeki arkadaşlarımız konuyu derinlemesine inceleyerek, gelişmeleri vermiş ve valiliğin yaptığı açıklamadan önce kamuoyunu doğru bilgi ile değerlendirmişler.

Kendilerini kutluyorum…

 

*- YAZMADAN GEÇEMEM

 

Çay hasadına az bir süre kala henüz yaş çay alım fiyatı açıklanmadı. Çiftçilerimizin beklentileri ve görüşlerini nedense belirten yok.

Bizim bölgede, yani İzmir’de ve Ege Bölgesi’nde çay sadece içilir…

Ne üretimini biliriz, ne de meşakkatini…

Ama ‘tütün’ denilince iş değişir…

Son zamanlarda Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi, Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal’dan bu konularda önemli bilgiler alıyorum.

Şimdi kamuyu biraz olsa bilgilendirmek için yazma ihtiyacını duydum….

 

*- BİR KİŞİ KARAR VERMEMELİ

 

CHP Bursa Milletvekili ve PM Üyesi Orhan Sarıbal’a göre;  çay alım fiyatı belirlenirken çiftçinin mağdur edilmemesi lazım.

Sarıbal, ‘Tarım Bakanlığı, Ziraat Odası, bölgedeki tarım sektör temsilcileri, sendikalar, çiftçiler, ÇAYKUR yetkilileri, özel sektör temsilcileri bir araya gelmeli. Maliyet artı refah payı üzerinden bir çay alım fiyatı belirlenmeli. Açıklanacak fiyat da mutlaka taban fiyat olmalı. Çay üreticisi mağdur edilmemeli’ önerisinde bulunuyor.

 

*- ATATÜRK’TEN BU YANA

 

Türkiye’de 80 yıldır çay kültürü oluşmuş durumda.

784 bin dönümde çay üretimi yapılmaktadır.

Yılda 1 milyon 500 bin ton civarında yaş çay üretilmekte.

2020 yılı verilerine göre 270 bin ton ile 280 bin ton arasında kuru çay üretimimiz var.

Çay 84 milyon insanımızı ilgilendiren bir ürün.

Çay, halkımızın sudan sonra en çok tükettiği içecek.

Kişi başına 3,5 kilogram çay tüketimi ile dünya birincisiyiz.

Çayın ülkemizdeki hasadı 4-5 ayda yapılıyor.

Ülkemizde yetişen çay dünyanın en kaliteli çaylarından biridir.

 

*- RAKAMLARA GÖZ ATALIM

 

Geçen yılı anımsatayım:

Geçen yıl üreticilerin 4 liradan olması talep edilen yaş çay alım fiyatının 3 lira 27 kuruş olarak belirlenmişti.

Kilo başına verilen 13 kuruş prim desteğinin ise hasattan 8 ay sonra 2021 yılının nisan ayında verildi.

ÇAYKUR üretilen ürünün yüzde 50’sini alırken, geri kalanını özel sektör alıyor.

Özel sektör açıklanan tavsiye fiyatının çok altında ürün alıyor.

2 lira 60 kuruş, 2 lira 70 kuruşa, 2 lira 80 kuruşa çay aldı özel sektör. Çiftçi 3 lira 40 kuruştan vermesi gereken çayını 2 lira 60 kuruştan vermek zorunda kaldı.

Çiftçi zarar etti.

Ya bu yıl?

Bu yıl bütün girdiler arttı.

Yaş çay alım fiyatının, girdi maliyetleri hesaplanarak ve çiftçinin refah payı eklenerek belirlenmeli…

Fakat öyle olacak mı?

Şu zamanda; çay toplama yevmiyesi yüzde 30 arttı.

Valilik 200 lira açıkladı ama yıllardır valiliğin açıkladığı fiyat uygulanmadı, bu yıl da bu fiyat uygulanmayacak gibi görülüyor.

Yevmiyeler 250-300 lirayı bulacak.

Taşıması, filesi, çayla ilgili çok alanda fiyatlar arttı.

Çay çiftçisinin çayda en çok kullandığı iki gübreden biri olan %26 Nitrat’ın tonu geçen yıl bin 400 lira ile bin 500 iken bu yıl 2 bin 500 liraya çıktı. Artış yüzde 80.

Bir başka çok kullanılan gübre olan ÜRE ise tonu 2 bin liradan 3 bin 500 ile 3 bin 700 lira, 3 bin 800 liraya çıktı.

ÜRE gübresindeki artış da yüzde 80.

Şimdi çay fiyatı açıklarken bu girdilerin dikkate alınması gerekir. İşçilik, gübre ve bakım girdileri yani budama, temizlik, taşıma girdileri dikkate alınmalı.

Bakalım bu yazdıklarım birilerinin dikkatini çekecek mi?

 

*- ÇAYKUR’UN ZARARLARI

 

Bir İktisadi Devlet Teşekkülü olan ÇAYKUR, çay alanındaki en önemli kuruluştur.

ÇAYKUR bünyesinde, 46 yaş çay işleme fabrikası ve 1 çay paketleme fabrikası bulunuyor.

Ayrıca; 1 pazarlama ve üretim bölge müdürlüğü, 8 pazarlama bölge müdürlüğü, Anatamir Fabrikası, Atatürk Çay ve Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, 12 bin 541 çalışanı ve günde 9 bin 095 ton yaş çay işleme kapasitesi ile Türkiye’nin en büyük çay kuruluşudur. ÇAYKUR, Türkiye’de yetiştirilen çayın %50-55’ni satın almaktadır. ÇAYKUR tek başına çay sektörünün yüzde 50’sine hükmediyor. Ama buna rağmen zarar ediyor.

ÇAYKUR, 2017’de 267 milyon, 2018’de 657 milyon, 2019’da 635 milyon ve 2020 yılında 547 milyon lira zarar açıkladı.

ÇAYKUR bir yandan zarar ederken bir yandan da reklamlara milyonlar ödüyor.

ÇAYKUR, çay tanıtımı yapmak üzere 30 Mart’ta bir film şirketiyle 700 bin liralık sözleşme yaptı.

ÇAYKUR daha önce de pahalı reklam anlaşmalarıyla gündem olmuştu. 2019’da 11 milyon 86 bin 458 liralık reklam filmi, açık hava reklamı ve çay bardağı ödemesi yapan ÇAYKUR’un, 2020’nin Şubat ayında ise 15 günlük reklam yayını için 3 milyon 990 bin lira ödediği ortaya çıkmıştı.

Ayrıca;

2018 yılında 15 bin 635 ton çay ithalatına 39 milyon dolar, 2019 yılında 18 bin 837 ton çay ithalatına 40 milyon dolar ödendi.

2020 yılında 22 bin 500 ton çay ithalatı ile Cumhuriyet dönemi ithalat rekoru kırıldı.

Bu ithalata 46 milyon dolar ödendi.

2018-2021 yılları arasında 61 bin ton çay ithalatına 133 milyon dolar ödendi.

2021 yılının Ocak ve Şubat aylarında ise 4 bin ton çay ithalatına 9 milyon dolar para ödendi.

*-

 

 

 


Yaşar EYİCE
0532 781 95 18

E-Posta: yasar.eyice@gmail.com
Twitter: @Yeyicee

Facebook:  yasar.eyice.311

 

 

Bir cevap yazın

Top